Breng de mate van fysieke belasting in kaart binnen de RI&E
Fysieke belasting gaat over het overmatig inspannen van het lichaam tijdens het werk. Denk bijvoorbeeld aan het herhaaldelijk tillen en dragen van kisten, het duwen en trekken van een kar of het aannemen van een bepaalde werkhouding zoals bukken, knieën of hurken. Maar naast overbelasting bestaat er ook onderbelasting, bijvoorbeeld wanneer een werknemer langdurig zit. Fysieke belasting is de tweede beroepsziekte van Nederland. Daarom is het belangrijk om de mate van fysieke belasting en de risico’s die dit met zich mee brengt vast te leggen in de RI&E. Dit kan met een verdiepend onderzoek op het gebied van arbeidshygiëne.
Voordat we met het verdiepende onderzoek rondom fysieke belasting van slag gaan, starten we met een QuickScan. Hiermee doen we een eerste check. Vervolgens duiken we dieper in het onderzoek. We kijken doelgericht naar de knelpunten én geven praktische adviezen om de belasting te verminderen. Hierbij onderzoeken we de fysieke belasting volgens internationaal geverifieerde methoden. Daarnaast ondersteunen wij ook organisaties die zelf dit onderzoek willen uitvoeren.
Direct helder inzicht
Praktische adviezen om belasting te verminderen
Hulp bij het doen van een verdiepend onderzoek
Altijd op basis van internationaal erkende methodes
Waarom is het in kaart brengen van fysieke belasting belangrijk?
Het langdurig overbelasten van ons bewegingsapparaat brengt gezondheidsrisico’s met zich mee. Zo kan overbelasting leiden tot klachten aan de nek, rug, armen of benen en zorgt onderbelasting juist weer voor een hoger risico op hart -en vaatziekten. Dit soort klachten wil je liever voorkomen. Een geblesseerde werknemer is een minder inzetbare werknemer. Dit leid tot meer verzuim en hogere kosten. Daarnaast is het minimaliseren van de risico’s rondom fysieke belasting wettelijk verplicht.
Wat is er vastgelegd in de wet?
De Arbowet stelt dat werkgevers moeten zorgen voor veilige en gezonde arbeidsomstandigheden. Zo stelt het ook regels om fysieke belasting te voorkomen, want werknemers dienen hun werk op een goede manier te kunnen uitvoeren. De risico's die fysieke belasting met zich meebrengt, worden daarom vastgelegd in de verplichte RI&E. Dit document bevat alle arbeidsgerelateerde risico’s die er binnen jouw bedrijf gelden. Ook bevat de RI&E een plan van aanpak om deze risico’s zoveel mogelijk te verminderen. Om fysieke belasting tot een minimum te beperken zijn er verschillende maatregelen om te nemen. Denk aan het bieden van passende hulpmiddelen en het voorlichten van medewerkers over hoe zij hun werk zo gezond mogelijk kunnen uitvoeren.
Hoe gaat een verdiepend onderzoek over fysieke belasting in zijn werk?
Inventariseren: Met een QuickScan inventariseren we welke werkzaamheden en taken mogelijk leiden tot risico's op fysieke over- of onder belasting. We gebruiken hiervoor de informatie die al beschikbaar is in de RI&E en gaan in gesprek met medewerkers. Ook vormen we een beeld door het doen van observatierondes.
Beoordelen: De resultaten van de QuickScan wijzen uit of het nodig is om een verdiepende risico-inventarisatie te doen voor desbetreffende handelingen. Hierbij maken we gebruik van internationaal erkende instrumenten, zoals de NIOSH, KIM of tools ontwikkeld door TNO.
Evaluatie: De uitkomsten van de risico-inventarisatie worden geanalyseerd en gepresenteerd in een overzicht waarin aanbevelingen worden gedaan voor het verbeteren van de situatie.
Rapportage: De resultaten van het onderzoek, inclusief praktische adviezen en concrete maatregelen, worden vastgelegd in een rapportage. Deze zullen we presenteren aan het management en andere belanghebbenden.
Uitrol maatregelen: Wanneer er behoefte is kunnen we ook ondersteuning bieden bij het implementeren van de maatregelen die uit het rapport naar voren zijn gekomen. Denk aan werkplaatsaanpassingen, procesverbeteringen en training/voorlichting van werknemers.
Wat zijn de kosten voor het uitvoeren van een verdiepend onderzoek op fysieke belasting?
De kosten van een verdiepend onderzoek zijn sterk afhankelijk van de specifieke situatie van jouw bedrijf. Neem voor meer informatie over de kosten contact met ons op. We streven altijd naar een goede service voor een eerlijke prijs.
On demand webinar
Eerder dit jaar hebben we een webinar gegeven over Fysieke Belasting. In een uur ben je weer up-to-date met de wettelijke verplichtingen, en geven we je praktische handvaten om fysieke belasting te signaleren en aan te pakken. Laat je emailadres achter in het onderstaande formulier en ontvang de kijklink direct in je mail.
Whitepaper
Verdiepende RI&E
Het uitvoeren van een verdiepend onderzoek hoort bij de RI&E. Het werk- en beheersbaar houden van dit document kan op verschillende manieren. Meestal wordt gekozen voor één overkoepelende RI&E. Voor specifieke onderwerpen worden dan zgn. verdiepende of aanvullende RI&E’s uitgevoerd. Een volgende stap is het toetsen van deze RI&E’s, wat in de praktijk niet vaak lijkt te gebeuren. Wat zijn nu de eisen rond toetsing van verdiepende/ aanvullende RI&E’s? En wat zijn mogelijke gevolgen als niet aan deze eisen wordt voldaan? Dat lees je in dit whitepaper.
Fysieke belasting beoordelen: wanneer schakel je een ergonomisch specialist in?
Binnen veel organisaties komt fysieke belasting regelmatig terug. Medewerkers tillen materialen, duwen karren, werken in bepaalde houdingen of voeren repeterende handelingen uit. Op het eerste gezicht lijkt het soms eenvoudig om te beoordelen of werk fysiek zwaar is. Wanneer een taak er zwaar uitziet, is de conclusie vaak snel getrokken.
In de praktijk blijkt fysieke belasting echter vaak complexer. Werk bestaat namelijk uit een combinatie van factoren zoals houding, kracht, herhaling, duur van de taak en de inrichting van de werkplek. Juist doordat deze factoren samenkomen, is het niet altijd eenvoudig om goed te bepalen waar de grootste belasting ontstaat. Voor HSE-professionals en preventiemedewerkers kan het daarom waardevol zijn om in bepaalde situaties een ergonomisch specialist te betrekken.
Fysieke belasting is vaak complexer dan het lijkt
Veel mensen denken bij ergonomie vooral aan werkhoudingen of tiltechniek. Hoewel dit belangrijke onderdelen zijn, gaat ergonomie in de praktijk vaak verder dan dat.
Binnen ergonomie wordt vaak gewerkt vanuit de principes van human factors. Dit vakgebied kijkt naar de wisselwerking tussen mens, taak, hulpmiddelen en de manier waarop werk georganiseerd is. Het uitgangspunt is dat werk zo ontworpen wordt dat het aansluit bij de mogelijkheden en grenzen van de mens.
Fysieke belasting ontstaat daardoor zelden door één factor. Het is meestal het resultaat van meerdere elementen tegelijk, zoals:
de inrichting van de werkplek
de positie van materialen
beschikbare hulpmiddelen
de organisatie van het werkproces
het tempo waarin gewerkt moet worden
Een taak die op het eerste gezicht eenvoudig lijkt, kan daardoor toch belastend zijn wanneer meerdere factoren samenkomen. In die zin lijkt ergonomie soms op een taal: wanneer je de principes begrijpt, kun je werkprocessen beter “lezen” en herkennen waar fysieke belasting werkelijk ontstaat.
Wanneer kan ergonomisch onderzoek helpen?
HSE-professionals en preventiemedewerkers herkennen vaak goed waar fysieke belasting mogelijk een rol speelt. Toch kan het lastig zijn om precies te bepalen waar de grootste risico’s zitten en welke maatregelen het meeste effect hebben.
Een ergonomisch specialist kan helpen wanneer werkzaamheden complexer worden of wanneer verschillende factoren tegelijk invloed hebben op het werk. Denk bijvoorbeeld aan situaties met:
repeterende handelingen
regelmatig tilwerk
duwen of trekken van materialen of rollend materieel
langdurige of ongunstige werkhoudingen
werkprocessen met korte cyclustijden of een hoog tempo
Door een ergonomische analyse uit te voeren wordt fysieke belasting systematisch in kaart gebracht.
Fysieke belasting objectief in kaart brengen
Een belangrijk onderdeel van ergonomisch onderzoek is het objectiveren van fysieke belasting. In plaats van alleen een indruk van het werk te hebben, worden werkzaamheden geanalyseerd met behulp van erkende methodieken.
Voorbeelden hiervan zijn:
NIOSH-methode voor het beoordelen van het aanbevolen tilgewicht en de tilindex
KIM-methodieken voor verschillende vormen van fysieke belasting
RAPP voor het beoordelen van duwen en trekken van rollend materieel
WHI (Werkhouding Instrument) voor het beoordelen van werkhoudingen
Met deze methoden kan beter worden vastgesteld hoe belastend een taak daadwerkelijk is en welke factoren daarbij een rol spelen. Dit maakt het ook eenvoudiger om verbetermaatregelen goed te onderbouwen richting management of productie.
De waarde van een frisse blik
In de dagelijkse praktijk raken organisaties vaak gewend aan hun eigen werkprocessen. Wat voor medewerkers en leidinggevenden normaal is geworden, valt daardoor minder snel op als mogelijke bron van fysieke belasting.
Juist daarom kan een quickscan door een externe ergonomisch specialist waardevol zijn. Iemand die niet dagelijks in het bedrijf werkt, kijkt vaak met een frisse blik naar het werkproces en kan sneller zogenoemde blindspots herkennen.
Daarbij wordt niet alleen gekeken naar metingen en observaties. Gesprekken met medewerkers vormen een belangrijk onderdeel van het onderzoek. Medewerkers kennen hun werk immers het beste en kunnen vaak precies aangeven waar de belasting zit, waar het werk zwaar wordt of waar processen in de praktijk anders verlopen dan op papier.
Zo’n eerste inventarisatie kan helpen om:
fysieke belasting in verschillende taken inzichtelijk te maken
mogelijke knelpunten in werkplekinrichting of logistiek te signaleren
prioriteiten te bepalen voor verder onderzoek of verbeteringen
Door ergonomie vanuit deze bredere blik te bekijken, wordt het niet alleen een kwestie van fysieke belasting verminderen, maar ook van het beter begrijpen en slimmer inrichten van werkprocessen.
Opzoek naar een deskundig partner voor het uitvoeren van een verdiepend onderzoek naar fysieke belasting? Neem contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken. Onze experts staan voor je klaar
